Անգլերեն
Ռուսերեն
Ռաիսա Մկրտչյանը՝ հայ երաժշտության և մշակույթի նշանավոր դեմքերից մեկը, կյանքից հեռացել է 84 տարեկանում։ Նա ծնվել էր 1942 թվականի փետրվարի 25-ին գեղատեսիլ Սևան քաղաքում և իր կյանքը նվիրել էր արվեստին՝ անջնջելի հետք թողնելով հայկական մշակութային կյանքում։ Որպես երգչուհի և կատարող՝ նրա ներդրումները նրան արժանացրել էին Հայաստանի ժողովրդական արտիստի կոչման՝ ճանաչում, որը վկայում է ազգային արվեստի ժառանգության մեջ նրա մեծ ազդեցության մասին։
Նրա երաժշտական ուղին սկսվել էր երիտասարդ տարիքում, երբ նա ուսանում էր Երևանի Ռոմանոս Մելիքյանի անվան երաժշտական ուսումնարանում։ Այստեղ նա կատարելագործեց իր հմտությունները և ձևավորեց բեմարվեստի հանդեպ խոր սեր։ Ուսումնարանն ավարտելուց հետո Մկրտչյանը շարունակեց կրթությունը հեղինակավոր Կոմիտասի անվան պետական կոնսերվատորիայում, որտեղ էլ ավելի հղկեց իր վարպետությունը և պատրաստվեց մի կարիերայի, որը պետք է տևեր մի քանի տասնամյակ։
Դեռ ուսանող տարիներին Ռաիսա Մկրտչյանը ցուցադրեց իր տաղանդը՝ ելույթ ունենալով տարբեր երիտասարդական էստրադային նվագախմբերի հետ, ձեռք բերելով արժեքավոր փորձ և ճանաչում։ Նրա վաղ ելույթները հմայում էին հանդիսատեսին և հիմք դնում հետագա հաջողությունների համար։ Երաժշտության միջոցով ունկնդիրների հետ անմիջական կապ ստեղծելու Մկրտչյանի կարողությունը նրա ստեղծագործական ճանապարհի առանձնահատուկ նշաններից էր, և նա արագորեն դարձավ հայկական երաժշտական դաշտի սիրված դեմքերից մեկը։
Իր ողջ կյանքի ընթացքում Մկրտչյանը հայտնի էր իր բազմակողմանիությամբ և տարբեր երաժշտական ոճերին հարմարվելու ունակությամբ։ Նա ոչ միայն կատարում էր հայկական ավանդական երաժշտություն, այլև ընդունում էր ժամանակակից ժանրերը՝ դառնալով կամուրջ երաժշտասերների տարբեր սերունդների միջև։ Նրա ելույթներում հաճախ միահյուսվում էին դասական և ժամանակակից ազդեցությունները՝ գրավելով լայն լսարան և ապահովելով նրա արդիականությունը արագ փոփոխվող մշակութային միջավայրում։
Իր ելույթներից բացի, Ռաիսա Մկրտչյանը նաև наставник չէր, այլ մենթոր էր բազմաթիվ երիտասարդ արվեստագետների համար՝ իր գիտելիքներն ու երաժշտության հանդեպ սերը փոխանցելով հաջորդ սերնդին։ Հայ համայնքում տաղանդներ աճեցնելու նրա նվիրվածությունը թողել է մնայուն ժառանգություն՝ ոգեշնչելով անթիվ սկսնակ երաժիշտների հետևել իրենց երազանքներին։ Մկրտչյանի ազդեցությունը դուրս է գալիս իր սեփական ելույթների սահմաններից․ նա կարևոր դեր է ունեցել Հայաստանում կենսունակ արվեստային համայնք ձևավորելու գործում։
Նրա մահվան լուրը խորապես արձագանք է գտել հայ համայնքում՝ թե՛ Հայաստանում, թե՛ սփյուռքում։ Շատերը նրան հիշում են ոչ միայն արվեստում ունեցած ավանդի, այլև ջերմության և առատաձեռնության համար։ Երկրպագուներից և գործընկեր արվեստագետներից հնչել են բազմաթիվ հարգանքի խոսքեր՝ ընդգծելով նրա խոր ազդեցությունը հայկական մշակույթի և արվեստի վրա։
Մինչ հայ համայնքը սգում է Ռաիսա Մկրտչյանի կորուստը, կարևոր է նաև արժևորել նրա կյանքն ու ներդրումը։ Նրա երաժշտությունը շարունակելու է հնչել նրանց սրտերում, ովքեր սիրել են նրա արվեստը, իսկ նրա ժառանգությունը ոգեշնչելու է ապագա սերունդների արվեստագետներին։ Առաջիկա շաբաթներին սպասվում է հիշատակի միջոցառումների և մեծարման արարողությունների կազմակերպում՝ նրա հիշատակը հարգելու և այս սիրելի արվեստագետի ուշագրավ կյանքը նշելու համար։